Habemus Papam 0

Waardering:

2.0   (1)

De Italiaanse regisseur Nanni Moretti neemt de katholieke kerk op de korrel. Zijn Habemus Papam ("We hebben een paus") is een komedie met een serieuze ondertoon. Of is het andersom: een serieus bedoelde film vol grappen? Het is niet helemaal duidelijk, maar het lollig bedoelde begin van de film suggereert toch vooral een licht-satirische komedie.

De beginscènes tonen het conclaaf, de kerkelijke vergadering waarin een nieuwe paus gekozen moet worden. Deze vergadering, die plaatsvindt in volledige beslotenheid, staat op het punt van beginnen. Kardinalen uit alle werelddelen zijn bijeen gekomen voor de belangrijke stemming (grappig moment is hun geprevel "alstublieft, niet ik, Heer" wanneer ze hun briefjes inleveren). Alleen aan de befaamde rook (witte of zwarte) kan de buitenwereld het resultaat van de stemming aflezen. Maar ook na de verlossende witte rook is het nog wachten voordat de nieuwe paus op het balkon verschijnt.

Zover komt het niet in Habemus Papam. De tegen wil en dank gekozen paus (Michel Piccoli) slaat volledig dicht voordat hij aan het toegestroomde publiek op het Sint-Pietersplein zal worden voorgesteld. Een haastig opgetrommelde psycholoog (een overheersende bijrol van de ijdele regisseur zelf) moet hem van zijn faalangst afhelpen. Dat mislukt en de aspirant-paus neemt zelfs de benen en verdwijnt in Rome. Alle kardinalen zitten opgesloten, want volgens de regels mogen zij het conclaaf niet verlaten voordat de nieuwe paus is bekend is gemaakt.

Uit die absurde situatie weet Moretti wel wat komische momenten te persen, maar halverwege de film (tijdens een langgerekt volleybaltoernooi waaraan –haha– al die stuntelige oude kardinalen moeten meedoen) is de grap er wel af.

Moretti lijkt ook serieuze vragen te stellen: heeft de (katholieke) kerk nog wel iets te zeggen in deze tijd? Heeft ze nog recht van spreken? Hij neemt de crisis van één persoon als uitgangspunt. De twijfel van de man is wel invoelbaar, maar zwak punt is dat hij niet als een geloofwaardig katholieke gelovige wordt neergezet wanneer hij door zijn persoonlijke crisis heen gaat. Het duurt bijvoorbeeld wel erg lang voordat blijkt dat hij God of zijn geloof een klein beetje bij zijn zoektocht betrekt. Dat is jammer, want de film had veel overtuigender en bovendien interessanter kunnen uitpakken als dat wel gedaan was.

Nu blijft het bij een paus die moet zeggen: "Ik heb ook geen antwoorden. Verwacht het niet van mij." Dat geldt ook voor de film. Habemus Papam maakt de verwachtingen naar beide kanten niet waar. Niet grappig genoeg voor wie een komedie verwacht. En voor wie de film serieus neemt, volgen er uiteindelijk te weinig substantiële antwoorden.